Vinna kvenna
Gegnum tíðina hafa konur unnið margvísleg störf. Öldum saman sáu konur um verkin innanhúss, matargerð og fatagerð, þrif, þvotta og barnauppeldi. Þær létu þó einnig til sín taka utanhúss, til dæmis í heyskap og við skepnuhirðingu.
Eftir að borgaralegt nútímasamfélag tók að mótast á Íslandi á 19. öld fikruðu konur sig smám saman út á hinn opinbera vinnumarkað. Sumar þeirra unnu störf sem tilheyrðu hefðbundnu verksviði kvenna, svo sem við hjúkrun og barnakennslu. Aðrar leituðu út fyrir viðtekin kvennastörf og urðu til dæmis húsamálarar, læknar og bílstjórar.
Heimilið var þó áfram mikilvægur vinnustaður kvenna. Sumar konur tóku að sér launavinnu sem þær unnu heima, svo sem sauma og þvotta, eða unnu inni á heimilum annarra. Þegar vinnudegi útivinnandi kvenna lauk biðu húsmóðurstörfin iðulega heima.
Women’s work
For centuries, Icelandic women managed household chores like cooking, cleaning, washing and childcare. However, they were also active in chores outside the home, such as haymaking and animal husbandry.
As modern civil society began to take shape in 19th century Iceland, women started edging their way into the professional workforce. Some held jobs traditionally considered women’s jobs, such as nursing and teaching children. Others ventured beyond the conventional fields of women’s work and became housepainters, doctors and drivers.
The home was still an important workplace for women. Some women took on paid work they could do at home, such as sewing or washing, or worked in the homes of others. When their workday ended, the housewifery role and chores usually still awaited them at home.
Vinna kvenna á Íslandi í 1100 ár
Samhliða störfum sínum sem forstöðukona Kvennasögusafns lagði Anna Sigurðardóttir stund á rannsóknir í kvennasögu. Eitt af hennar helstu verkum er bókin Vinna kvenna á Íslandi í 1100 ár frá 1985. Eins og nafnið gefur til kynna fjallar bókin um þau fjölbreyttu störf sem konur á Íslandi hafa unnið allt frá landnámi til okkar daga. Árið 1986 hlaut Anna heiðursdoktorsnafnbót við Háskóla Íslands, fyrst íslenskra kvenna.
Women’s Work for 1100 years
Parallel to her work as the head of the Women’s History Archives, Anna Sigurðardóttir researched women’s history. One of her primary works is the book Vinna kvenna á Íslandi í 1100 ár (Women’s Work in Iceland for 1100 years) from 1985. As the title suggests, the book discusses the diverse professions women have taken on from settlement to modern times. In 1986, Anna received an honorary doctorate from the University of Iceland and was the first Icelandic woman to do so.
Bryndís Steinþórsdóttir hússtjórnarkennari
Bryndís Steinþórsdóttir (1928–2019) fæddist í Reykjavík. Hún lauk námi frá Húsmæðrakennaraskóla Íslands árið 1948 og stundaði framhaldsnám í handavinnukennslu og hússtjórnarfræðum í Danmörku, Svíþjóð og Noregi. Bryndís var kennari og skólastjóri við Húsmæðraskóla Suðurlands á Laugarvatni um skeið en kenndi síðar við ýmsa skóla í Reykjavík. Hún skrifaði um matreiðslu, hannyrðir, heilsuvernd og heimilisprýði í blöð og gaf út kennslubækur í heimilisfræðum.
Árið 1976 sendu Bryndís og Anna Gísladóttir frá sér matreiðslubókina Við matreiðum en hún hefur verið endurútgefin fimm sinnum. Í tilefni af fimmtu endurútgáfu bókarinnar árið 2018 lagði Bryndís áherslu á að allir menn þyrftu að borða til að geta lifað og því ætti enginn að fara út í lífið án þess að kunna að elda: „Það þýðir ekki að treysta á að einhver annar geri það.“
Bryndís Steinþórsdóttir, home economics teacher (1928–2019)
Bryndís Steinþórsdóttir was born in Reykjavík. She graduated from the Húsmæðraskóli Íslands home-making school in 1948 and sought further education in textiles and home economics in Denmark, Sweden and Norway. Bryndís was a teacher and the headmaster of the Húsmæðraskóli Suðurlands home-making school at Laugarvatn in the south of Iceland and later taught at various schools in Reykjavík. She wrote about cooking, crafts, public health and homecare in the papers and published textbooks for home economics.In 1976, Bryndís and a woman named Anna Gísladóttir published a cookbook titled Við matreiðum (We cook), which has been reprinted five times. On the occasion of the fifth reprint in 2018, Bryndís emphasised that all people have to eat in order to live so no one should grow up without learning how to cook: “It is no use counting on someone else to do it for you.”
Ingibjörg Guðlaugsdóttir vinnukona og aðstoðarkona læknis
Ingibjörg Guðlaugsdóttir (1887–1971) fæddist að Sogni í Kjós. Hún var vinnukona í heimasveit sinni sem ung kona en rúmlega þrítug réðist hún í vist til frænku sinnar, Guðbjargar Guðmundsdóttur. Guðbjörg var gift Páli Kolka, sem þá var nýráðinn héraðslæknir í Vestmannaeyjum, og fylgdi Ingibjörg fjölskyldu þeirra í hálfa öld. Hún bjó á heimili þeirra í Vestmannaeyjum og síðar á Blönduósi en heimsótti æskuheimili sitt í Kjós á sumrin. Ingibjörg lagði sitt af mörkum við barnauppeldi og heimilishald, hreingerningar, þvotta og sauma, en aðstoðaði einnig Pál við læknisstörfin, ekki síst þegar þurfti að svæfa sjúklinga fyrir aðgerðir. Um meira en tveggja áratuga skeið annaðist hún flestar svæfingar á sjúkrahúsinu á Blönduósi. Páll skrifaði að hún hefði verið lipur svæfari, lagin við að vinna traust sjúklinga og lina ótta þeirra.
Ingibjörg Guðlaugsdóttir (1887–1971) was born in Sogn í Kjósarhreppur parish. She was a maid in her home village as a young woman, but in her thirties she went to live with her aunt, Guðbjörg Guðmundsdóttir. Guðbjörg was married to Páll Kolka, who was then the newly appointed district physician in the Vestmannaeyjar Islands, and Ingibjörg accompanied their family for half a century. She lived in their home in the Vestmannaeyjar Islands and later in Blönduós, but visited her childhood home in Kjósarhreppur in the summer. Ingibjörg contributed to raising children and housekeeping, cleaning, washing and sewing, but also assisted Páll with his medical work, not least when patients needed to be anesthetized for operations. For more than two decades she performed most of the anesthesia at the hospital in Blönduós. Páll wrote that she had been an adept anesthetist, skilled at gaining the trust of patients and alleviating their fears.
Þorbjörg Dýrleif Árnadóttir hjúkrunarfræðingur og rithöfundur
Þorbjörg Dýrleif Árnadóttir (1898–1984) fæddist á Skútustöðum í Mývatnssveit en fluttist til Reykjavíkur sem unglingur. Hún lauk prófi frá Verslunarskóla Íslands en kynntist hjúkrun þegar hún gerðist sjálfboðaliði á bráðabirgðasjúkrahúsi bæjarins í spænsku veikinni haustið 1918. Þá voru örlög hennar ráðin. Hún lærði fyrst hjúkrun í Danmörku en lærði síðan og starfaði á Íslandi, í Bandaríkjunum, Kanada og Noregi. Í Bandaríkjunum tók hún B.Sc.-próf og magisterspróf í hjúkrun og varð fyrsti háskólamenntaði íslenski hjúkrunarfræðingurinn. Þorbjörg fluttist til Íslands eftir síðari heimsstyrjöld og sneri sér að ritstörfum en eftir hana liggja skáldsögur, leikrit og ljóð.
Þorbjörg Dýrleif Árnadóttir, nurse and author (1898–1984)
Þorbjörg Dýrleif Árnadóttir was born in Skútustaðir in Mývatnssveit, northeast of Iceland, and moved to Reykjavík as a teenager. She graduated from the Commercial School but became familiar with nursing when she became a volunteer at the temporary hospital during the Spanish flu the autumn of 1918. From that point, she decided on a career path. She first studied nursing in Denmark and later studied and worked in Iceland, the United States, Canada and Norway. In the States she finished a B.Sc. and a Masters in nursing and became the first Icelandic nurse to hold a University degree in the subject. Þorbjörg moved to Iceland after the Second World War and turned to writing, and wrote novels, poems and plays.
Rannveig Tómasdóttir ferðabókahöfundur og skrifstofumaður
Rannveig Tómasdóttir (1911–2006) fæddist í Reykjavík. Hún lauk prófi frá Verslunarskóla Íslands en lærði síðar tungumál við Háskóla Íslands og talaði dönsku, ensku, þýsku og frönsku. Rannveig vann alla sína starfsævi á Hagstofunni en var landsþekkt sem víðförull ferðalangur og ferðabókahöfundur. Hún flakkaði um Evrópu, Mið-Ameríku og Asíu og miðlaði sögum af ferðalögum sínum í fyrirlestrum og útvarpserindum, blaðagreinum og þremur ferðabókum. Hún hafði ekki síður yndi af ferðalögum innanlands og var önnur konan til að setjast í stjórn Ferðafélags Íslands.
Rannveig Tómasdóttir, travel writer and office worker (1911–2006)
Rannveig Tómasdóttir was born in Reykjavík. She graduated from the Commercial School but later studied languages at the University of Iceland and was fluent in Danish, English, German and French. Rannveig worked all her life at Statistics Iceland and was a renowned traveller and travel writer. She was widely travelled, had wandered around Europe, Central America and Asia and shared the stories of her travels through lectures, radio pieces, articles in the paper and three travel books. She enjoyed travelling domestically too and was the second woman to join the board of Ferðafélag Íslands, the Icelandic Touring Association.
Sigurlín Guðbrandsdóttir iðnverkakona
Sigurlín Guðbrandsdóttir (1907–1996) fæddist á Loftsölum í Mýrdal og ólst upp hjá frændfólki í sömu sveit. Hún var í vistum í Mýrdal og Vestmannaeyjum en fluttist til Reykjavíkur ásamt Vilborgu systur sinni árið 1934. Þær hófu báðar störf á Saumastofunni Álafossi og unnu þar alla sína starfsævi. Sigurlín og Vilborg héldu heimili saman, fyrst í leiguíbúðum en síðar í eigin íbúð í Hlíðunum, og ferðuðust innanlands og erlendis í frítíma sínum.
Sigurlín Guðbrandsdóttir, workwoman (1907–1996)
Sigurlín Guðbrandsdóttir was born in Loftsalir in Mýrdalur, southern Iceland, and was raised by her relatives in the same region. She had a placement in Mýrdalur and in Vestmannaeyjar but moved to Reykjavík with her sister Vilborg in 1934. They both started working at the Álafoss Sewing Firm and worked there until retirement. Sigurlín and Vilborg lived together, first in rental flats and later in their own flat in the Hlíðar neighbourhood in Reykjavík. In their free time they travelled both domestically and abroad.
Nanna Kaaber garðyrkjufræðingur, sendiráðsritari og fararstjóri
Nanna Kaaber (1918–2011) fæddist í Reykjavík. Hún lærði garðyrkju og blómaskreytingar á Íslandi og í Danmörku og stofnaði blómabúðina Garð við Garðastræti með samstarfsmanni sínum. Síðar starfaði hún í þrjá áratugi hjá danska sendiráðinu á Íslandi. Hún var ein af stofnendum ferðafélagsins Útivistar árið 1975 og var fararstjóri hjá félaginu um árabil. Hún tók meðal annars virkan þátt í að byggja skála Útivistar í Básum í Þórsmörk.
Nanna Kaaber, horticulturist, embassy secretary and guide (1918–2011)
Nanna Kaaber was born in Reykjavík. She studied horticulture and floristry in both Iceland and Denmark and established the flower shop Garður by Garðarstræti with her coworker. She later worked for three decades for the Danish Embassy in Iceland. She was one of the founders of the Útivist travel foundation in 1975 and was a long term guide for the association. She was, amongst others, an active participant in building the Útivist association lodgings in Básar in Þórsmörk.
Sigurborg Magnúsdóttir verkakona og skáld
Sigurborg Magnúsdóttir (1896–1961) fæddist á Eyri í Seyðisfirði við Ísafjarðardjúp. Hún var í vistum á Snæfjallaströnd sem ung kona en fluttist síðan til Hafnarfjarðar og giftist sjómanni þar.
Hjónin eignuðust níu börn en Sigurborg átti einn son áður, sem hún missti ársgamlan. Sigurborg og eiginmaður hennar skildu á fjórða áratugnum og hún fluttist til Reykjavíkur. Þar bjó hún við erfið kjör og líf hennar var markað af fátækt, húsnæðisleysi og áfengisvanda. Sigurborg var verkakona en hún fékkst líka við ljóðagerð og leikritaskrif og var félagi í Kvæðamannafélagi Reykjavíkur. Ljóð hennar fjalla meðal annars um móðurhlutverkið og hlutskipti hennar sem fátækrar verkakonu.
Sigurborg Magnúsdóttir, laborer and poet (1896–1961)
Sigurborg Magnúsdóttir was born on the farm Eyri in Seyðisfjörður in Ísafjarðardjúp, in the Icelandic Westfjords. She had a placement at Snæfjallaströnd as a young woman and later moved to Hafnarfjörður and there married a fisherman. The couple had nine children together and Sigurborg had one prior son, that she lost at only one year old. Sigurborg and her husband divorced in the forties and she moved to Reykjavík. There she lived in straitened conditions and her life was marked by poverty, homelessness and alcoholism. In addition to being a laborer, Sigurborg wrote poetry and plays and was a member of the Kvæðamannafélag Reykjavíkur Poet’s Society. Her poetry frequently revolved around motherhood and her plight as a poor female laborer.
Oddný Guðmundsdóttir farkennari og rithöfundur
Oddný Guðmundsdóttir (1908–1985) fæddist á Hóli á Langanesi. Hún lauk gagnfræðaprófi á Akureyri en á millistríðsárunum stundaði hún nám við lýðháskóla í Sviss, Danmörku og Svíþjóð. Hún ferðaðist um Evrópu, þar á meðal alla leið til Sovétríkjanna, en sneri heim til Íslands við upphaf síðari heimsstyrjaldar.
Gönguskór Oddnýjar eru táknrænir fyrir líf hennar, því að hún var sífellt á ferðinni. Á veturna var hún farkennari, færði sig milli bæja og kenndi börnum, en á sumrin réði hún sig í kaupavinnu. Hún ferðaðist um allt land á reiðhjólinu sínu, sem hún kallaði Skjónu, jafnvel 100–200 kílómetra dagleiðir. Oddný gaf út sína fyrstu skáldsögu árið 1943 en þær urðu alls sex. Hún vakti einnig athygli fyrir skelegg skrif í blöð en hún var gallharður sósíalisti og hernaðarandstæðingur. Hún hafði mikinn áhuga á íslenskri tungu og friðarmálum en var gagnrýnin á neysluhyggju og erlenda dægurmenningu.
Oddný Guðmundsdóttir, travelling teacher and writer (1908–1985)
Oddný Guðmundsdóttir was born at Hóll in the Langanes peninsula in northeastern Iceland. She graduated junior college in Akureyri and attended community colleges in Switzerland, Denmark and Sweden during the interwar years. She travelled Europe, including a trip all the way to the Soviet Union, and returned home to Iceland at the beginning of the Second World War.
Oddný’s hiking boots are symbolic of her life, as she was constantly on the move. In the winter she was an ambulatory teacher, travelling between farms teaching children, while in the summer she sought out day labourer jobs. She travelled around the country on her bicycle, which she had named Skjóni (a common horse name in Iceland), some days cycling 100-200 kilometer routes. Oddný published her first novel in 1943 and published a total of six books in her lifetime. She was further noticed for her assertive articles in the paper, as she was an adamant socialist and anti-millitary. She was enthusiastic about the Icelandic language and issues concerning peace, and was critical of consumerism and popular culture from abroad.
Rannveig Þorsteinsdóttir hæstaréttarlögmaður og þingkona
Rannveig Þorsteinsdóttir (1904–1987) fæddist í Mjóafirði en flutti ung til Reykjavíkur og lauk prófi frá Samvinnuskólanum. Í mörg ár vann hún skrifstofustörf, þar á meðal við afgreiðslu dagblaðsins Tímans, en þegar hún var um fertugt ákvað hún að fara aftur í nám. Á örskömmum tíma lauk hún stúdentsprófi frá Menntaskólanum í Reykjavík og lögfræðiprófi frá Háskóla Íslands. Hún stofnaði síðan sína eigin málflutningsskrifstofu og varð fyrst kvenna til að hljóta réttindi til málflutnings fyrir Hæstarétti. Rannveig sat á þingi fyrir Framsóknarflokkinn frá 1949 til 1953 en þá sátu í fyrsta sinn tvær konur á Alþingi. Hún tók virkan þátt í ýmsum félagsstörfum og var meðal annars formaður Kvenfélagasambands Íslands.
Rannveig Þorsteinsdóttir, supreme court barrister and parliamentarian (1904–1987)
Rannveig Þorsteinsdóttir was born in Mjóifjörður in the east of Iceland, but moved at a young age to Reykjavík and graduataed from the Samvinnuskóli cooperative school. For many years she did office work, including working as a clerk for the newspaper Tíminn, but when she was around forty years old she decided to return to education. In a short time span she graduated from Menntaskólinn in Reykjavík secondary school and then from the law department at the University of Iceland. She founded her own law firm and was the first woman in Iceland to receive a license to practice before the Supreme Court of Iceland. Rannveig sat in parliament for the Progressive Party from 1949 to 1953, and at that time she was one of two women in parliament. She was an active participant in various social activities and was, among other roles, the director of the Federation of Women’s Institutes in Iceland.
Guðný Ethel Vatnsdal hárgreiðslukennari og skrifstofumaður hjá Bandaríkjaher
Guðný Ethel Vatnsdal (1903–2003), eða Ethel eins og hún var jafnan kölluð, fæddist í Minnesota í Bandaríkjunum en ólst upp í Saskatchewan í Kanada. Foreldrar hennar voru af íslenskum ættum, faðir hennar var fæddur á Íslandi en móðir hennar í Kanada. Þegar Ethel var unglingur flutti fjölskyldan til Portland í Oregon-ríki í Bandaríkjunum og þar hóf hún framhaldsskólanám en þurfti að hætta því skyndilega þegar hún byrjaði að missa sjónina. Hún var sjóndöpur alla ævi og að lokum nær alveg blind.
Ethel lærði og kenndi hárgreiðslu um árabil en þegar aðsókn að hárgreiðslunámi minnkaði í seinni heimsstyrjöldinni sneri hún sér að skrifstofustörfum og starfaði lengst af hjá Bandaríkjaher. Hún tók virkan þátt í félagsstarfi Vestur-Íslendinga og hélt góðum tengslum við frændfólk sitt á Íslandi. Árið 1961 kom hún fram sem fjallkonan á þjóðhátíðardegi Íslendinga í Seattle.
Guðný Ethel Vatnsdal, hairdressing instructor and office worker for the US military (1903–2003)
Guðný Ethel Vatnsdal, or Ethel as she was called, was born in Minnesota in the United States but grew up in Saskatchewan in Canada. Her parents were of Icelandic origins, her father born in Iceland but her mother born in Canada. When Ethel was a teenager her family moved to Portland Oregon in the States and there she started high school but had to stop abruptly as she had started losing her sight. She had limited sight the rest of her life and was in the end almost completely blind.
Ethel studied and taught hairdressing for years, but as attendance to hairdressing studies decreased she turned to office work and worked for the most part for the US military. She was active in social activities of the Vest Icelanders community and kept in touch with her relatives in Iceland. In 1961 she performed the role of fjallkonan (queen of the mountains, a symbolic figure in Iceland) at festivities celebrating Iceland’s national holiday in Seattle.
Hermína Gísladóttir ljósmóðir
Hermína Gísladóttir (1904–1977) fæddist á Bíldudal og ólst þar upp. Hún giftist ung sjómanni í þorpinu og stofnaði heimili en þegar hún var um þrítugt ákvað hún að læra ljósmóðurfræði. Hún starfaði sem ljósmóðir á Bíldudal um árabil og síðar í Kópavogi: „mörgum varstu ljós á leið / og líkn við nögl ei skorin“, segir í ljóði sem birtist í Ljósmæðrablaðinu til heiðurs henni fimmtugri árið 1954. Skjalasafn hennar á Kvennasögusafni samanstendur aðeins af einni ljósmóðurtösku. Taskan fylgdi Hermínu inn á heimili ótaldra sængurkvenna, á tímum þegar flestar konur fæddu börn sín heima.
Hermína Gísladóttir, midwife (1904–1977)
Hermína Gísladóttir was born and grew up in the village Bíldudalur in the west of Iceland. She was young when she married a fisherman in the village and started a home, but when she was entering her thirties she decided to study midwifery. She worked as a midwife in Bíldudalur for years and later in Kópavogur in the capitol area: “to many you were a light on path / and care was never curtailed”, reads a poem published in the Ljósmæðrablað midwife magazine to honour Hermína’s 50th birthday in 1954. Her archive consists solely of a single midwife bag. This bag accompanied Hermína into the homes of many childbearing women, during times where most women gave birth at home.
Maria Köhler landbúnaðarverkakona
Maria Köhler var ráðin til starfa á bænum Arnarbæli í Grímsnesi sumarið 1949. Hún var ein af mörgum þýskum konum sem komu til Íslands á árunum eftir síðari heimsstyrjöld til að vinna á íslenskum bóndabæjum en ástandið í Þýskalandi eftirstríðsáranna var slæmt og skortur á landbúnaðarverkafólki á Íslandi. Árið 1949 komu 314 þýskir landbúnaðarverkamenn til landsins á vegum Búnaðarfélags Íslands, að meirihluta konur. Margir Þjóðverjanna ílentust á Íslandi en það átti líklega ekki við um Mariu. Um hana finnast engar íslenskar heimildir að undanskildum bréfaskiptum Búnaðarfélagsins við Guðmund Kristjánsson, bónda í Arnarbæli, um ráðningu hennar en þau er að finna í skjalasafni eiginkonu hans, Sigríðar Árnadóttur. Kvennasögusafn varðveitir enn fá skjöl kvenna af erlendum uppruna.
Maria Köhler, farm laborer (?)
Maria Köhler was hired to work at the farm Arnarbæli in Grímsnes the summer of 1949. She was one of the many German women that came to Iceland after the second world war to work on Icelandic farms, as the situation in post-war Germany was dire and there was a shortage of farm laborers in Iceland. In 1949, of the 314 German farm laborers came to the country through the Búnaðarfélag Íslands Farmer Association, most were women. Many Germans stayed in Iceland but that was probably not the case with María. There are no Icelandic records of her apart from the letters between the Farmer Association and the farmer at Arnarbæli Guðmundur Kristjánsson, about hiring her, but those letters can be found in the archive of his wife, Sigríður Árnadóttir. Kvennasögusafn still has very few documents of women of foreign origin in the archives.
Ingibjörg H. Bjarnason leikfimikennari, skólastjóri og þingkona
Ingibjörg H. Bjarnason (1867–1941) fæddist á Þingeyri við Dýrafjörð. Hún stundaði nám við Kvennaskólann í Reykjavík en hélt svo til kennaranáms í Danmörku og síðar Þýskalandi og Sviss. Hún varð fyrst Íslendinga til að læra til leikfimikennara og stundaði kennslu í Reykjavík þar til hún var ráðin skólastjóri Kvennaskólans árið 1906. Hún gegndi því starfi til dauðadags.
Árið 1922 var Ingibjörg kjörin á Alþingi fyrst kvenna, af sérstökum kvennalista sem þá var boðinn fram. Síðar gekk hún til liðs við Íhaldsflokkinn og var ein af stofnendum Sjálfstæðisflokksins. Sú ákvörðun hennar var umdeild innan kvennahreyfingarinnar en Ingibjörg beitti sér þó áfram fyrir ýmsum baráttumálum kvenna, ekki síst byggingu Landspítalans, sem kvennahreyfingin vann ötullega að og safnaði fé fyrir. Ingibjörg sat á þingi til 1930 en sama ár opnaði Landspítalinn dyr sínar fyrir fyrstu sjúklingunum.
Ingibjörg H. Bjarnason, gym teacher, principle and a parliamentarian (1867–1941)
Ingibjörg H. Bjarnason was born in Þingeyri in Dýrafjörður in the west of Iceland. She attended Kvennaskólinn in Reykjavík and later went on to study teaching in Denmark, then Germany and Switzerland. She was the first Icelander to become a gym teacher educated in the subject and taught in Reykjavík until she was hired as the headmaster of Kvennaskólinn in 1906. She held that role the rest of her life.
In 1922, Ingibjörg was the first woman to be elected to parliament, her name listed on a special women’s list put forth in the election. Later she joined the Conservative Party and was one of the founders of the Independence Party. This decision was controversial within the women’s movement but despite it, Ingibjörg still continued to champion various women’s causes, not least the construction of the National Hospital, which the women’s movement worked towards tirelessly and raised funds for. Ingibjörg sat in parliament until 1930 and the same year the National Hospital opened its door to the first patients.
Elín Briem skólastjóri
Elín Briem (1856–1937) fæddist á Espihóli í Eyjafirði. Hún kenndi við Kvennaskóla Skagfirðinga um hríð og var forstöðukona Kvennaskóla Húnvetninga en árið 1881 hélt hún til náms við hinn þekkta kvennaskóla Natalie Zahle í Kaupmannahöfn. Hún var forstöðukona Kvennaskólans á Ytri-Ey um árabil en stofnaði jafnframt Hússtjórnarskólann í Reykjavík árið 1897. Elín var ekki síst þekkt sem höfundur Kvennafræðarans, bókar um matreiðslu og hússtjórn sem kom fyrst út árið 1888 og var endurútgefin þrisvar sinnum.
Í stóru skjalasafni Elínar á Kvennasögusafni er að finna forvitnilegar tilraunir hennar í hönnun húsa, teikningar af ytra og innra skipulagi húsa af ólíkri stærð í sveit og bæ. Ekki er ljóst hvort hugmyndum Elínar var nokkurn tímann hrint í framkvæmd við húsbyggingu en teikningarnar endurspegla meðal annars áhuga hennar á störfum húsfreyjunnar og árangursríku og hagkvæmu heimilishaldi.
Elín Briem, headmistress (1856–1937)
Elín Briem was born in Espihóll in Eyjafjörður in the north of Iceland. She taught at the Women’s School of Skagafjörður for a while and was the headmaster of the Húnavatn Women’s School, but in 1881 she went to study at the renowned Natalie Zahle Women’s School in Copenhagen. She was the headmistress of the Kvennaskólinn Women’s School in Ytri Ey for years and in addition to that work she founded the Húsmæðraskólinn in Reykjavík School of Home Economics in 1897. Elín was also known as the author of the Kvennafræðari Women’s Educator, a book about cooking and home making which was published in 1888 and reprinted three more times.
In Elín’s large archive at the Women’s History Archives there are curious documents showing her experiments of designing houses, drawings of both inner and outer layouts of houses of different sizes, both in the city and rural areas. It is not clear whether Elín’s ideas were ever implemented in the constructions of houses but those drawings reflect her interest in the work of the housewife and her interest in successful and efficient homemaking.
